Een fantastische Heemreis naar Oosterhout

Al carpoolend hadden we ons verzameld in het najaarszonnetje op het Slotjesveld te Oosterhout. Julia en Lian van de organisatie stuurden ons in groepjes op pad om de slotjes aldaar op eigen gelegenheid te leren kennen. Het competitie element gaf direct hilariteit en de groepen kwamen elkaar veel tegen in de route die ons langs de verschillende slotjes stuurden.

Relatie met Commanderij ter Brake te Alphen

Commanderij Hof ter Brake in Alphen was een commanderij van de ridderorde van de Tempeliers en later van de Johannieters. Zij hadden in verschillende gebieden grond en rechten, zo ook in Oosterhout. In een cijnsboek uit 1422 van de commanderij, blijkt dat verschillende van de Oosterhoutse slotjes gesticht zijn en belasting moesten betalen aan de Johannieters. De eerste vragen op de route waren over het verdwenen slotje Spijtenburg, nu ligt er een vijver met een eilandje. Slotje Brakestein (de naam zal geen toeval zijn) had als bewoner in de afgelopen eeuwen de adellijke familie Van Oldeneel tot Oldenzeel die ook de pastoriehoef in Alphen in eigendom hadden, die eerst de familie Huijben pachtte en later kocht. Het volgende slotje Limburg heeft een echt kasteelachtig uiterlijk en heeft verschillende functies gehad, zoals gemeentehuis. Op de route verder nog de mooie slotjes Beveren en Borssele. Bijna bij de lunchlocatie realiseerde sommige groepen dat ze toch wat vragen hadden gemist en terug moesten. Terwijl konden wij meer leren over Willem van Duivenvoorde, de rijke heer van Oosterhout begin 14^e eeuw en van wiens kasteel Strijen in Oosterhout nog de Slotbossetoren overeind staat. Zijn erfenis kwam aan Jan van Polanen en zo kwam de rijkdom in handen van de voorouders van ons koninklijk huis…

We gebruikten onze lunch aan de Heuvel in Oosterhout. Een lekker soepje en vis of vleesgerecht hadden we wel verdiend. Julia en Lian keken ondertussen de vragenlijsten na. Groepje “Slotakkoord” gingen er met de winst vandoor en kregen een Oosterhoutse lekkernij.

Sint-Catharinadal

Voor de tweede helft van de heemreis gingen we naar slotje De Blauwe Camer, al sinds 1647 bewoont door de Norbertinessen, kloostergemeenschap Sint-Catharinadal. En jawel ook -ver- voor de Norbertinessen is het slotje in eigendom geweest van de Johannieters uit Alphen. We waren wat aan de vroege kant op deze prachtige locatie. Maar daar werd goed gebruik van gemaakt. De hele groep werd vereeuwigd bij de hoofdingang van het mooie kasteeltje door de inmiddels aangekomen gidsen. Twee groepen begonnen binnen en een derde buiten. Zij wisten ons met veel enthousiasme veel te vertellen over de geschiedenis van de verschillende gebouwen, over de zusters, de wijngaard, de grote kruidentuin etc.

Binnen in het kasteeltje en kloostergebouwen mochten we nog veel meer verhalen horen en de prachtige kunstwerken bewonderen. Veel mensen zullen jaloers zijn op de zusters, zij wonen en werken letterlijk in een indrukwekkend historisch decor. Halverwege de rondleidingen werden we verwelkomd door de zusters voor koffie of thee. Zij kwamen aan de verschillende tafels zitten om kennis te maken. Lian en Julia maakte van gelegenheid gebruik om hen een presentje aan te bieden. Frans had voor hen het filmpje van het perkament maken in Alphen (het filmpje is nu nog te zien bij de tentoonstelling over leerlooierijen in het Streekmuseum te Alphen). Eddy maakte gebruik om alvast Julia en Lian te bedanken voor de geslaagde dag. Die was pas trouwens voorbij tot na zessen, want na de tweede helft van de rondleiding maakte we gebruik van de kloosterwinkel om thuis nog eens na te genieten van deze dag. De heemreis werd afgesloten met een gezellig samenzijn onder het genot van een lekker eigen wijntje van Sint-Catharinadal. Een mooi einde van een geslaagde dag!